Kamil Mehmet ÖZKAN

Uzun süredir bloğuma birşeyler yazmadım. Bu sürede yazmaktan daha çok okuma süreci içerisine girdim. Nerdeyse bir yıldır üzerinde araştırma yaptığım tablet cihazlar ile ilgili araştırmamın son aşamalarına gelmiş bulunmaktayım. Haftaya bu saatlerde büyük ihtimal tamamlanmış olacak.

Aynı zamanda bir yüksek lisans bitirme tezi olduğu için jüri’ye savunmamı yapar yapmaz sizlerle de paylaşacağım. Umarım herşey yolunda gider.

Araştırma süresince teknolojinin verdiği nimetlerden faydalarak binlerce haber, makale, blog yazısı taradım ve onlardan süzdüğüm bilgileri de kullandım ama en çok katkıyı değerli hocam ve tez danışmanım İsmail Hakkı Polat’tan aldım. Turkcell Pazarlama araştırmaları departmanına ise ayrıca teşekkür etmek istiyorum. Herhangi bir konu ne ihtiyacım varsa hemen çözdüler ve çalışmanın tamamlanmasında büyük katkı sağladılar.

Bu süreçte bir çok saha araştırması yaptık. Bunlardan en önemlilerini Log dergisi ile gerçekleştirdik. Volkan Yılmaz Bey’e de buradan da teşekkürlerimi iletmek istiyorum. Türkiye’nin ilk Newsstand dergisi ve aynı zamanda bağımsız bir teknoloji dergisi olarak yakaldıkları başarı göz kamaştırıcı.

Yine sahip oldukları bilgi birikimi, yeni ortak aldıkları hafta onca yoğunluğa rağmen bizlerle paylaşan Mobilike ekibine ve Türkiye’nin en başarılı dijital ajanslarından Rabarba’dan Fırat Ertem Bey’e değerli katkılarından ötürü teşekkür etmek istiyorum.

Yaptığımız anketi kendi takipçilerine paylaşarak daha çok tablet kullanıcısına ulaşmamızı sağlayarak araştırmayı destekleyen Webrazzi, Log Dergisi ekibine ve çok sevigili arkadaşlarıma da teşekkür etmezsem eksik kalır. Ayrıca ankete katılarak değerli zamanlarını bize ayıran tüm katılımcılara ve adını saymadığım, atladığım ama emeği geçen herkese teşekkür etmek isterim.

Yaptığım araştırma süresince tablet cihazlar, mobil pazarlama, mobil reklamlar konusunda oldukça fazla ve değerli bilgiye ulaştım. Tez çalışmasının yanında yoğun olara buradan, bazen de başka kanallardan paylaşmaya devam edeceğim. Umarım bir değer ortaya çıkarmış olurum.

Kamil Mehmet ÖZKAN

11.05.2012

Bir zamanların dev telefon üreticisi Nokia bugün milyarlarca dolarlık zararını açıklarken, Apple kasasındaki milyar dolarları ne yapacağını tartışıyor. Hergün doğan çocuk sayısından daha fazla iPhone satılıyor. Samsung, Apple patent savaşları sürüyor. Google yeni tablet çıkaracak. Android – iOs savaşı sürüyor… Windows pastadan pay alacak mı?

Hergün yukarıdaki gibi onlarca haberi tarıyor, okuyor, kullanmak üzere birkçşeye biriktiriyorum. Ama geçenlerde Çin’den öyle bir haber geldi ki, insanı dehşete düşürmeye yetiyor. Tablet bilgisayarlar konusunda araştırma yapmakta olan ben Türkie’deki tablet kullanıcı profiline baktığımızda en çok iPad kullanıcısı olduğunu tespit ettim. Kendim de hergün iPad kullanırken bu haber aklıma geliyor.

17 yaşında çocuk iPad alabilmek için böbreğini satar. Kendinden bir parçayı, en önemli organlarından birini, sadece ve sadece iPad alabilmek için satmak. Tablet cihazların hayatımızdaki önemi artıyor ama böbrekten de daha fazla mıdır değeri. Onu bu sürece iten nedir?

Çin’de hepimizin görmezden geldiği ortamlarda üretilen elektronik oyuncaklarımızla oynarken, onu yapan ama hayatları boyunca sahip olamayan bu insanlar birgün canına tak edip organını satmaktadır. Suçlu Apple mı? Foxconn mu? Çin hükümeti mi? Yoksa hayat standardının üzerindeki bir ürün için böbreğini satan liseli öğrenci mi? bilinmez ama ilginç şeyler oluyor bu dünyada…

Başlıkta bir soru sormuştum. Cevabını vereyim. Çinli çocuk böbreğini satarak 3500 dolar kazanmış. 16 GB kapasiteli, Sadece Wi-fi’li yeni nesil iPad’den vergisiz bir eyalette en fazla 7 adet iPad alabilir.

Kamil M. ÖZKAN

@kamilozkan

ITB Berlin hakkındaki notlarımı, seyahat sektöründeki yeni trendleri daha önceki yazımda yayınlamıştım. Katıldığım oturumlardan birinde City Deal krucularından olan ve Groupon’a satıldıktan sonra  Avrupa Ceo’su olarak görevine devam eden Dr. Daniel P. Glasner Groupon’un yeni dönem stratejileri hakkında ipuçları verdi.

Sunuma internet reklamarına şirketlerin yeteri kadar önem vermediğini söyleyerek giren Glasner, neredeyse TV ile aynı kitleye sahip olan internetin TV’den çok daha az reklam payı almasını anlamadığını söylerek benimde düşüncelerime kürsüden tercüman oldu.

Groupon modelinde 3 tarafında (Alıcı – Satıcı – Groupon) günün sonunda kazandığından, yani kısaca grup alışveriş mantığından bahsettikten sonra Groupon’un yeni stratejisinden bahsetti.

“One Stop Shop” Glasner’in isimlendirdiği yeni stratejiye göre Groupon kendisine gelen müşteriyi her türlü ürün ve hizmetin bulunduğu online indirim alışveriş merkezi olarak konumlandırmak var. E-ticaret trendleri her ne kadar dikey girişimlere son dönemde prim verse de Groupon kazandığı tecrübe ve portföyü daha etkin kullanmak istiyor.

Seyahat kategorisini de önceleri deneme amaçlı olarak bir kaç kampaya girdiklerini, daha sonra artan ilgi karşısında travelcity isimli yeni bir kategori açmak zorunda kaldıklarından bahsetti.

Müşteriler için indirimli online bir alışveriş merkezine dönüşmek Goupon’a çok şey katabilir. Glasner’in beklediği gibi 2012 yılında satışları iki katına da çıkarabilir. Ama hergün fırsat sitelerinde %90’a varan indirimlerle tüketicinin karşısına çıkan markalar yüksek kiralar ödedikleri mağazalarında tüketicilere etiket fiyatından ürünleri bundan sonra nasıl satar, onu da düşünmeleri lazım. Kısa süreli getiri için, yanlış konumlandırma ile belkide 100 yılda oluşmuş marka algısı yanlış kurgulanmış 2-3 kampanya ile tüketici gözünde yok edilirse günün sonunda 3 tarafta kaybetmiş olur.

Son olarak şu güzel makalede karşılaştığım David Ogilvy’nin sözü ile bitireyim. “Ürünler fabrikalarda, markalar zihinlerde üretilir.”

Kamil Mehmet ÖZKAN

@kamilozkan

Geçtiğimiz haftalarda Berlin’de dünyanın önde gelen en büyük turizm fuarlarında ITB Berlin fuarında e-Travel alanında global anlamda gelişmeleri yakından gözlemleme fırsatı buldum. Bu alanda büyük oyuncuların üst düzey yönetici ve ortakları internet, teknoloji ve seyahat alanındaki vizyonlarını açıkladılar.

(Tablet konusundaki araştırmam biraz yoğunlaştığı için bir türlü kaleme alamadım. Bu arada tablet cihaz sahipleri bit.ly/tabletarastirmasi1 adresinde yer alan kısa anketi cevaplayarak akademik çalışmamıza katkıda bulunurken, Türkiye’deki tablet kullancıları ile ilgili kapsamlı araştırmanın destekçisi olabilirler.)

Seyahat alanına dönecek olursak aslında havayolu şirketleri ve seyahat acentaları, teknoloji ve interneti en fazla ve etkin kullanan sektörlerden biridir. Otellerin global ağlara bağlanarak dünyanın her yerinden turistlere güncel fiyat ve oda satmasını sağladığı için internet önemli bir araç bu sektör için.

Bu sene tüm firmaların gündeminde yakından bildiğimiz 3 ana başlık yer alıyordu. SoLoMo  (Sosyal Medya – Lokalizasyon – Mobil cihazlar) Bu 3 başlık 2012 süresince de hergün karşımıza çıkmaya devam edecek.

Seyahat edenlerin değişen alışkanlıkları bu sektörde yer alan oyuncuları de büyük değişimlere itiyor. Akıllı cihaz ve tablet sahiplik oranlarının artması otellerin ve seyahat acentelerinin mutlaka bir mobil web sitesine veya mümkünse mobil uygulamaya sahip olmaları gerekiyor. Panellerin en ateşli tartışmaları da mobil web sitesi mi, yoksa mobil uygulama mı? sorusuna cevap arayarak geçti. Sonuç olarak her iki tarafından artı ve eksileri var. Faaliyet alanı ve boyutuna göre en azından birini yapmak gerekiyor. Tabi mobil site ve uygulamalara web sitenizdeki tüm fonksiyonları eklemeye kalkmadan, cihaz kullanıcısının gereksinimleri göz önüne alınarak yapılmalı.

Seyahat edecekler için önemli bir konuda lokalizasyon. Bu sektörün oyuncuları kullanıcının bulunuduğu yere ve kişiye özel tekliflerle gittiği zaman, son dönemde mobil cihazlardan hızla alışveriş oranlarının artmasının da etkisiyle eli boş dönmüyor. Sosyal medyanın ve mobil cihazlarında size sunduğu verileri iyice değerlendirip müşterinizi tanımanız gerekiyor.  Eskiden olduğu gibi ben bir kampanya yapayım, milyonlara ulaşayım, gelen gelir mantığındaysanız çok kaybedip, az kazanmaya mahkum oluyorsunuz.

Seyahat eden gençlerde yeni trend öyle eskiden olduğu gibi aylar öncesinden otelde odaları satın alıp, tatil dönemlerini ona göre ayarlamak değil. Atlayıp uçağa istediği ülkeye varıp havaalanında ekrafındaki otellere ve son dakika fırsatlarına bakıyor. Sonra beğendiği otelde mobil cihazı üzerinden rezervasyon yapıp, çoğu zamanda ödemesini de mobil cihazı üzerinden yapıyor. Arkadaşları daha önce orada bulunmuş mu, ne demişler, ne tavsiye ederler? Hepsi karar vermede etkin rol oynuyor.

Son dönemin popüler sosyal medya aracı Pinterest, neredeyse her sunumunda yer buldu kendine. Tablet cihazlarda hem sundukları ortamın içerik tüketmeye ve şık tasarımlara uygun olması, hem de kullanıcı profilinin bu cihaz üzerinden alışverişe çok daha istekli olması açısından önemli ve yatırım yapılması gereken mecra olarak yerini sağlamlaştırdı.

Tripadvisor başkan yardımcısı sosyal medyayı entegre ettiklerinden sonra kullanıcıların çok daha aktif olduğunundan bahsederken kendilerinin Friendster’den bile önce kullanıcı yorumlarını yayınlayarak aslında başından beri sosyal bir ortam oluşturduklarından bahsetti.

Birkaç farklı salonda paralel devam eden seansların hepsinde neredeyse SoLoMo’dan bahsetti. Tüketiciye ulaşmak için bu 3 önemli kanalın aktif olarak kullanılması gerektiği konusunda herkes hem fikirdi.

Groupon Avrupa Ceo’su yeni dönem stratejileri hakkında da güzel bilgiler verdi. Onları da balka bir yazıda ele alacağım.

Kamil Mehmet ÖZKAN

@kamilozkan

Geçtiğimiz hafta tanıtımı yapılan yeni iPad modeli bazı çevrelerde büyük hayal kırıklığı yaratmış olsa da satışa çıkmadan ön sipariş kotalarını rekor seviye ile doldurdu. Samsung ve diğer firmalar hergeçen gün gelişmiş ve çeşitli modellerini tanıtıyorlar. Google’ın yeni bir tablet cihaz üzerinde çalıştığını artık herkes biliyor.

Türkiye ise tablet üreticileri için son dönemde oldukça revaçta bir pazar. Genç ve teknoloji meraklı nüfusun çok olmasının yanında okullarda tablet cihazların kitap yerine öğrencilere dağıtılma projesinden herkes birşeyler kazanmak peşinde.

Günün sonunda hem milllet olarak teknolojiye olan merakımız, hem de okullarda tablet dağıtılması projesiyle birlikte tüm dünyada büyük hızla artan tablet bilgisayar kullanım oranını yakalmış, hatta belli noktalarda büyük pazarları geçecek potansiyale sahibiz. Tabletler dördüncü ekranımız olarak hem her zaman yanımızda, hemde donımsal artılarından dolayı içeriği en çok tükettiğimiz dijital ortam diyebiliriz.

Kadir Has Üniversitesi Yeni Medya Bölümü olarak Turkcell’in de desteği ile yürüttüğüm tablet cihazların kullanımı ile ilgili araştırmanın bir ayağı olan anket çalışmasına tüm tablet kullanıcılarının katkılarını bekliyoruz. Bu çalışma ile ülkemize özgü rakamlara ulaşabilmek mümkün olacak. Hem akademik – sektör işbiliği açısından örnek teşkil edecek bir çalışma olması, hem de sektörel açıdan anlam ifade eden sonuçlara ulaşmayı planlıyoruz.

Eğer tablet kullanıcısıysanız, 24 kısa sorudan oluşan ankete en fazla 3 dakikanızı ayırarak katkıda bulunabilirsiniz.

bit.ly/tabletarastirmasi
http://bit.ly/tabletarastirmasi1

tablet araştırması

Siri ilk hayatımıza geçtiğimiz sonbahar iPhone 4s ile girdiğinde kimileri tarafından gereksiz bir özellik olarak görülse de Apple’ın her ürününde olduğu gibi Siri’de bazı alışkanlıklarımızı değiştirdiğinin farkında olanlar Siri’yi gelecekte Google’a rakip olarak bile gördüler. Hergün doğan çocuktan fazla iPhone satıldığını düşündüğümüzde yaygınlık açısından çok fazla problem yaşamayacağı kesin Siri’nin. Ne var ki kişisel asistanımız maalesef her dili desteklemiyor.

Benim bugün değinmek istediğin konu eMarketer’in bu sabah yayınladığı bir araştırma sonucuna göre Siri, en azından kullanıldığı dillerde tüketicinin alışveriş alışkanlıklarını değiştirmiş durumda. Bir ğey satın alamk üzeresiniz ve asistanınıza bu üründe indirim kuponu bul diyorsunuz. Kulağa hoş geliyor. Ürünlerin fiyatlarını karşılaştırma web’in ilk dönemlerinden beri popüler konulardan. Arama motorları, barkod okuyucuları derken neden sadece sesle bir komut vererek ürünlerin fiyatlarını karşılaştırmayasınız. Tüketicilerin 3’te 1’i de bu fırsatı değerlendirmiş ve ürünlerin fiyatlarını Siri ile karşılaştırmış.

Rakamlar aşağıda;

Siri kişisel alışveriş asistanı olarak kullanılıyor.

Barcelona ve SXSW’den bu sene gelen haberler NFC ve mobil cüzdanın da yaygınlaşma hızının oldukça hızlı olduğu yönünde. Dijital dönüşüm içerisindeyiz. Her alanda olduğu gibi alışveriş konusunda da alışkanlıklarımız ve piyasa oyuncuları değişiyor. Web sadece arama  motorlarının bulduğu sonuçlar olarak tüketilmiyor artık. Mobil cihazlar ve mobil internet kullanımı,kişisel bilgisayarlara oranla çok daha hızlı yaygınlaşıyor. Siri şimdilik her dili desteklemiyor ama zamanla desteklediği dil sayısı artacaktır. Google’a rakip olur mu bilinmez ama kullanıcıların arama alışkanlıklarını değiştirdiği kesin Siri’nin.

Kamil Mehmet ÖZKAN

@kamilozkan

Geçenlerde New York Times’da yer alan bir haberde Google’ın Android işlemcili bir gözlük üzerinde çalıştığı ve yıl sonuna doğru sok kullanıcıya ulaşabileceği haberi yer aldı. Her ne kadar Google’dan bazı kaynaklar haberi yalanlamış, sadece öylesine (!) yürütülen bir çalışma olduğundan bahsetselerde, Çevremize bakarken aynı zamanda görüntü üzerinde bilgilendirme mesajlarını görmeyi sadece Tom Cruise’mu hak ediyor, değil mi?

Google'ın buna benzer gözlükler çıkarıp piyasaya süreceği iddia ediliyor.

Gözlüklerimiz olmasa da aslında cebimizde taşıdığımız küçük dostlarımız mobil cihazlar bu özelliği çoktan kazandılar. Augmented reality, dilimize Arttırılmış gerçeklik olarak geçen teknoloji, cebimizde taşıdığımız cihazların işlemci çekirdekleri ve hızları artıp, kameraları geliştikçe günlük hayatta çok daha fazla karşımıza çıkar oldular. Birde bu cihazlara eklenen gyro, pusula ve GPS gibi özellikler AR uygulamalarının daha işlevsel olmasını sağlıyor.

Bu alanda en bilinen platformaların başında Layar geliyor. Birçok markanın bu platformu pazarlama aracı olarak kullanması ününün sebebi. Google’ın görsel aramak için geliştirdiği ve mobil google uygulamasının içine entegre ettiği Goggles ise basit gibi görünsede günlük hayatta çok işe yarayabilecek bir özellik.

Skymap, Starwalk ve Starchart gibi uygulamlar gözlerini yıldızlara dikmiş olsalar da meraklılarına güzel bilgiler sunuyor, küçük ayı – büyük ayı kavgasına son veriyor.

Turkcell’in iOS platformu için geliştriği Pusula uygulaması da günlük hayatta aradığımız bir yeri çevremizden kolayca bulmamızı sağlayarak hayatımızı kolaylaştırmaya çalışıyor.

Aslında son dönemde kullanımı artan QR kodları kameraya okutarak satın alma da buna örnek olarak gösterilebilirken, son dönemde bazı uygulamalar fotoğrafını çek satın al özelliği de sunmaya başladılar.

AR önceleri dikkat çekici pazarlama araçları olarak kullanılırken daha sonraları bilgi edinme platformlarına dönüştü. En son ise artık e-ticaretin bir kanalı haline geldi. Aslında m-ticaret demek daha doğru olacak. Mobil o kadar yaygınlaşmaya ve mobil kanallar üzerinden satış o kadar artmaya başladı ki genel kategori olan e-ticaret yerine mobil ticaret ayrı bir alan olarak incelenmeye başladı.

Billbordlarda yapılan özel uygulama ile kullanıcılar sokakate evlerine giderken AR ile pizza siparişi verebildiler.

Dominos Pizza’nın İngiltere’de yaptığı AR Outdoor reklam kullanımı ile ilgili daha önce detaylıca anlatmıştım.

AR uygulamaları form değiştirerek hayatımızda daha fazla yer almaya başlayacaklar. Alışverişlerimizde cihazlar artık bize anlık bilgi sunan yardımcılarımız haline gelecekler.

Kamil Mehmet ÖZKAN

@kamilozkan

Maslow’un ihtiyaçlar hiyerarşisini hepimiz biliyoruz. Piramidin üst basamaklarına çıktıkça temel yaşam ihtiyaçlarından sosyal ihtiyaşlara doğru bir geçiş vardır. En alt seviyede sevgiye olan ihtiyacımız çok fazla değilken üst kesimlere doğru artar. Aynı şekilde sevilmeye olan ihtiyacımızda. Sosyal medya da aslında insan, yani toplumdan farklı bir şey olmadığına göre sosyal medya araçları da çeşitli seviyelerde ihtiyaçlar hiyerarşisinde yerini alır.

Aşağıda yer alan infografikte de yer aldığı üzere temel ihtiyaçlarımızı karşılamak için iş hayatımız, Linkedin önemli iken kendini gerçekleştirmeye doğru çıktığımızda blogları görüyoruz. Arkadaşlarımızla olan ilşkimizden bir sonraki adımımız Twitter’dan aforizmalar yayınlayarak bunları arkadaş olmadıklarımıza da duyurmak olmuş. Aslında insanlık her zaman bu aşamalardan geçmiş, araçlar dönem dönem farklılaşmıştır. Çağımızda ise sosyal medya…

Maslow'un Sosyal Medya Hiyerarşisi

ihtiyaçlar hiyerarşisi, maslow, sosyal medya araçları